オキソ酸 - Wikipedia

オキソ酸

出典: フリー百科事典『ウィキペディア(Wikipedia)』

最も簡単なオキソ酸の1つ。炭酸

オキソ酸(オキソさん、Oxoacid)とは、ある原子ヒドロキシル基 (-OH) とオキソ基 (=O) が結合しており、且つそのヒドロキシル基が酸性プロトンを与える化合物のことを指す[1]。ただし、無機化学命名法IUPAC1990年勧告のオキソ酸の定義では、先述した化合物の他にアクア酸(aqua acid)[2]ヒドロキソ酸(hydroxoacid)[3]もオキソ酸に含まれることになる。無機化合物のオキソ酸の例としては硫酸硝酸リン酸などが挙げられる。有機化合物で最も重要なオキソ酸はカルボン酸である。酸性の強弱は化合物の種類によりさまざまなものがある。一般に、オキソ酸は多原子イオンと水素イオンを与える。

オキソ酸が脱水縮合することで、ポリオキソ酸が生成する。例えば、リン酸では二リン酸、三リン酸である。酸無水物も同様に、オキソ酸の脱水縮合生成物にあたる。遷移金属元素のオキソ酸は金属オキソ酸(ポリ酸)と呼ぶ。

目次

[編集] ポーリングの規則

単核オキソ酸の酸性度の強さを推定する2つの経験則としてポーリングの規則(Pauling's rules)が知られている。

1, 中心元素 E のオキソ酸の化学式が EOm(OH)n で表されるときに、酸解離定数 Ka は次の関係式で表される。
\mbox{p}K_a = -\log K_a \approx 8 - 5m
2, n>1の酸の逐次酸解離のpKa値はプロトン解離が1回起こる毎に5ずつ増加する。

ただし、この規則に従わないオキソ酸も存在する。例えば炭酸の推定値は3であるが実測値は6.4である。これは水溶液中に溶けている二酸化炭素のうち僅かしか炭酸にならないためである。このことを考慮に入れるとpKa値は規則通り約3.6となる。

\rm CO_2 + H_2O \ \overrightarrow\longleftarrow \ H_2CO_3
\rm H_2CO_3 \ \overrightarrow\longleftarrow \ H^+ + HCO_3^-

また、亜硫酸は見かけ上のpKaが1.9と一見して規則に従っているような値を示すが、実際には規則に従っているとはいえない。これはSO2水溶液中に亜硫酸分子が検出されず、さらに二亜硫酸イオンを生成するなど複雑な平衡を持っているからである。

\rm SO_2 + H_2O \ \overrightarrow\longleftarrow \ H^+ + HSO_3^-
\rm HSO_3^- \ \overrightarrow\longleftarrow \ S_2O_5^{2-} +  H_2O

[編集] オキソ酸の一覧

[編集] 脚注

[ヘルプ]
  1. ^ IUPAC Gold Book - oxoacids
  2. ^ 中心金属イオンに配位した水分子に酸性プロトンが存在する酸。例:ヘキサアクア鉄(III)イオン
  3. ^ 隣接するオキソ基が存在しないヒドロキシル基に酸性プロトンが存在する酸。例:オルトケイ酸 (H4SiO4)

[編集] 関連項目


Warning: curl_setopt() [function.curl-setopt]: CURLOPT_FOLLOWLOCATION cannot be activated when in safe_mode or an open_basedir is set in /www/motocykle_www/spam/jp/richFeeds.php on line 59

Na Wall Street ciąg dalszy wzrostów, Dow Jones w górę siódmą sesję z rzędu
Środa na Wall Street ponownie przebiegała pod znakiem wzrostów, a indeks Dow Jones wzrósł po raz siódmy z rzędu, co jest najdłuższą wzrostową sesją od ponad trzech miesięcy.
PO chce uzupełnić wniosek o postawienie byłego ministra skarbu przed TS
Uzupełniony wniosek o postawienie przed Trybunałem Stanu b. ministra skarbu w rządzie PiS Wojciecha Jasińskiego będzie gotowy pod koniec kwietnia - powiedział PAP Marek Stuligrosz (PO). Jasiński uważa zarzuty PO za bezzasadne.
Grecja nie wyklucza sięgnięcia po pomoc finansową MFW
Premier Grecji Jeorjos Papandreu nie wykluczył w środę, że Grecja zwróci się o pomoc finansową do Międzynarodowego Funduszu Walutowego (MFW), choć podkreślił, że woli znaleźć "europejskie rozwiązanie" swoich problemów finansowych.
Sejm: szansa na odzyskanie zaległych wynagrodzeń
Byli pracownicy upadłych firm, którzy do 30 czerwca 2007 r. nie złożyli wniosku o wypłatę zaległych wynagrodzeń, będą mogli wystąpić o nie do Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych - w środę wszystkie kluby poselskie poparły projekt ustawy w tej sprawie.
Sejm: nowelizacja prawa celnego bez poprawek
Posłowie nie zgłosili w środę, w drugim czytaniu, żadnych poprawek do nowelizacji Prawa celnego, która dostosowuje polskie przepisy do zapisów unijnej dyrektywy ustanawiającej wspólnotowy system zwolnień celnych.
Linki: Strona gwna